سایت مراجع

 آيت الله سيد علي خامنه اي (مد ظله العالي)
۞۩۞۩۞۩۞۩۞۩۞
 آيت الله جواد تبريزي (رحمة الله علیه)
۞۩۞۩۞۩۞۩۞۩۞
 آيت الله محمد تقی بهجت (رحمة الله علیه‌)
۞۩۞۩۞۩۞۩۞۩۞
 آيت الله نوري همداني (مد ظله العالي‌)
۞۩۞۩۞۩۞۩۞۩۞
 آيت الله لطف الله صافي (مد ظله العالي‌)
۞۩۞۩۞۩۞۩۞۩۞
 آيت الله ناصر مکارم شيرازي (مد ظله العالي‌)
۞۩۞۩۞۩۞۩۞۩۞
 آيت الله فاضل لنکرانی (رحمة الله علیه)
۞۩۞۩۞۩۞۩۞۩۞
 آيت الله سيد علي سيستاني (مد ظله العالي)
۞۩۞۩۞۩۞۩۞۩۞
 آيت الله وحيد خراساني (مد ظله العالي ‌)
۞۩۞۩۞۩۞۩۞۩۞
 آيت الله جوادي آملي (مد ظله العالي ‌)
۞۩۞۩۞۩۞۩۞۩۞
 آيت الله جعفر سبحاني (مد ظله العالي)

اوقات شرعی
عضویت در سرویس خبری
نام :   
ايميل :   
نظرسنجی
نظرسنجي غير فعال مي باشد
عنوان
دانشنامه عاشورا
اخبار > رابطه اقتصاد مقاومتی با اقتصاد اسلامی و چیزی که الان اجرا میشود؟!
 


  چاپ        ارسال به دوست

رابطه اقتصاد مقاومتی با اقتصاد اسلامی و چیزی که الان اجرا میشود؟!

 

"طرف رفت پیش حاجاقا پرسید: حاجاقا اگه من دستمو این طوری جلوی بقیه تکون بدم اشکال داره؟! حاجاقا گفت نه چه عیبی...! گفت اگه شونه هام رو این طوری تکون بدم چی اشکال داره؟! و باز هم همون جواب رو شنید. گفت اگه کمرم رو این طوری بچرخونم چی؟ حاجاقا گفت نه بابا جان چه اشکالی؟! بعد طرف رفت وسط جمع همه ی اینا رو باهم تکون داد!" و تو خود بخوان حدیث مفصل از این مجمل...

بله قصه رویکرد اقتصاد مملکت ما هم از یک زاویه که نگاه کنیم البته به صورت خیلی خوشبینانه ، حداکثر این طور بوده است. مثلا در همه ی مسائل مثل بانکداری، قانون به قانون، مصوبه به مصوبه ، بحث وام و... از فقیه مسائل را پرسیده فتاوا را استفتاء کردیم اما امان از چیزی که اجرا میشود...

شاید هم کل این سیستم توسط فقهای با تقوای عالم به علم اقتصاد بررسی، برنامه ریزی، اداره وهدایت نشده بود. جهت کلی و نتیجه ی آن توسط فقها چک وکنترل نشده که چنین مشکلاتی به وجود آمده...

شاید هم این نظام اقتصادی ما اعم از بانکداری و...به عنوان پلی موقت از نظام شاهنشاهی به نظام جمهوری اسلامی طراحی وپیاده شده وتنها نظام اقتصادی موجود در آن زمان با توجه به ظرفیت های آن موقع قابل پیاده سازی بوده وقرار نبوده همین سیستم به صورت دائمی بماند اما باید بگوییم که هنوز ما روی آن پل خراب قدیمی هستیم و به آن دل بستیم!

 

تقریبا این موضوع بر کسانی که کمی درگیر مسائل اقتصادی کشورمان هستند و با مفاهیم دینیمان هم آشنایی دارند پوشیده نیست اما خروجی ها خبرها و یا آمارهایی که در بخش های مختلف اقتصادمان گزارش داده میشود و یا حتی خودمان بعضا در جامعه دچار آن میشویم نیز  نشان دهنده این است که ما در کجای این قصه هستیم... ربا در کجای اقتصاد ما نفوذ کرده و چگونه در بعضی مکان ها معاملات ربوی شکل میگیرد...

ما در این مقاله دنبال پیدا کردن مقصر نیستیم. هر چند قطعا حوزه و دانشگاه ، دولت و مجلس و... در به وجود آمدن مشکلات کنونی و رسیدن به این نقطه فعلی در اقتصاد کشورمان مقصرند. اما هر کدام به اندازه ی خود...

 

البته درحال حاضر روزنه های امید بخشی را شاهد هستیم . سیاست هایی را که اگر اجرا شوند ما را از این بحران نجات خواهند داد...

 

در حال حاضر وجود مشکلات فراوان اقتصادی چه درسطح خرد و چه درسطح کلان بر کسی پوشیده نیست. اصلا همیشه یکی از اساسی ترین شعارهای کاندیداهای انتخابات ریاست جمهوری برای تشکیل دولت جدید و چه بسا کاندیداهای مجلس شورای اسلامی برای کسب آراء ملت همین است "تغییر رویکرد اقتصادی"

 

حل مشکلات اقتصادی باید با دو رویکرد باشد

 1- علاج فوری و ارائه راه حل مقطعی برای فرار از بحران های بوجود آمده حتی شاید با توجه به بسترها و ساختارهای موجود و از پیش تعیین شده.

 2- نگاه ریشه ای وتحولی به مساله حل مشکلات اقتصادی. اینکه قبل از ارائه راهکار برای مشکلات پدید آمده، یا درست کردن ساختارها و به قولا مدیریت صحیح ظرفیت های موجود، قبل آن بفهمیم که این مشکلات از کجا پدید آمده؟ بفهمیم که تئوری اقتصادی انتخاب شده برای اجرای در کشورمان راه به کجا خواهد برد؟ اصلا این تئوری خود مشکلی ندارد به طوریکه موجب شود به دفعات درپی اجرای آن، مشکلاتی به وجود آید؟ که ما مجبور به ارائه راهکار برای ازبین بردن آثار آن مشکلات یا نهایتا حل آن مشکلات باشیم؟ا

 

بگذارید مثالی بزنیم تا موضوع روشن تر بشود :

فردی را در نظر بگیرید که قصد دارد فقط بیشترین لذت را از غذا خوردنش ببردوچیز دیگری برایش مهم نیست! به قولا آینده نگری ندارد! او این تئوری را برای خود انتخاب میکند. حالا هر روز وشب او حجم بسیار زیادی از اقسام غذاهای با طعم گوناگون را در هر وعده ، با سس های مختلف به همراه یک لیتر نوشابه میخورد! او تا کی میتواند به این کار ادامه دهد؟ یک روز دو روز پنج ماه یک سال پنج سال بالاخره ده سال حرکت درهمان مسیر و زندگی به همان سبک او را دچار مشکلاتی خواهد کرد. علم پزشکی میگوید هم بیماری های قابل درمان و هم بیماری های غیرقابل درمانی برای او رقم میخورد. وزن زیاد. مشکل کبد . ناراحتی معده .کمبود کلسیم به خاطر استفاده ی مکرر ، زیاد و طولانی مدت نوشابه به وجود می آید و بدین ترتیب روز به روز مشکلات جدیدی برای او ایجاد می شود. خوب اولین کاری که فرد انجام میدهد این است که برای برطرف کردن هر مشکل باید پیش پزشک متخصص برود. جناب دکتر نسخه ای برای او خواهدداد تا مشکل خاص وی برطرف شود (هر چند خود دارو های داده شده عموما عوارضی را دارد که باز مشکلات دیگری برای بیمار درست می کند!) اما نکته مهم تر این است که آیا اگر وی دست از تئوری غلط خود برندارد و همین طور به این سبک زندگی ادامه دهد میتواند به سلامت جسمی برسد؟! آیا بالاخره نباید فکر کند که شاید همین نوع زندگی کردن برای او مشکلاتی را به وجود آورده...؟!

تئوری ما باید صحیح انتخاب شده باشد. نباید این تئوری، ما را دچار بحران های اقتصادی کنونی جهان کند. تئوری اقتصادی ما باید بر اساس جامعه انسانی الهی تنظیم شده باشد. باید ما را به سوی عدالت بشری، سعادت دنیوی و اخروی ببرد و در یک کلام ما را به خدا نزدیک تر کند.

 

کسانی که در حوزه اقتصاد مقاومتی فعالیت می کنند نیز دو رویکرد دارند 1- ارائه راه حل بدون توجه به مبنای اقتصاد و بدون توجه به مدل اقتصادی کشورمان و حرکت در مسیر موجود اما بدون ایجاد تحول صرفا راهکارهایی که اغلب از غرب و شرق گرفته می شود. در این نوع حرکت نهایت کار این است نقاطی که مشکل خودش را نشان داده شناسایی می شود و با توجه به درمان های انجام شده در کشورهای مختلف چه غربی و چه شرقی آنها را رفع کنند 2- اینکه مشکل را ریشه ای و مبنایی بررسی می کنند . اصول و عناصری که باید در مدل باشد را بحث و سعی بر ایجاد مدل اقتصاد مقاومتی می کنند.

 

در موضوع اقتصاد مقاومتی اتصال این دو حلقه ی گفته شده تقریبا فعلا وجود ندارد. یعنی بر مبنای همان اصولی که گروه دوم روی آن پافشاری میکنند گروه اول نیامدند و راهکار بدهند بلکه آن ها اغلب با توجه به بسترهای موجود که اکثرا از غرب وشرق گرفته میشود ارائه راه حل میدهند.

اخیرا با ابلاغ سیاست های اقتصاد مقاومتی توسط رهبر انقلاب به قوای سه گانه امیدواریم این حلقه مفقوده پر شود و دستگاه ها هر کدام طبق وظیفه خود به قدم نهادن در این نقشه راه بپردازند نه اینکه هر کدام فقط همان سیاست ها و کلیات را تکرار کنند یا بعضا بعضی از کارهای خود را که به اقتصاد مقاومتی ربطی ندارد به آن ربط دهند یا بعضا کارهایی کنند که مخالف اهداف و سیاست های اقتصاد مقاومتی است و صدای آن را درنیاورند که ما مخالف آن اجرا میکنیم...

 

 مدل اقتصاد مقاومتی که قطعا باید براساس الگوی اسلامی ایرانی باشد، باید ابتدا در حوزه اندیشه تبیین شود و بلافاصله از آن ساحت عقلانی به ساحت عملیاتی تنزل پیدا کند. در این مرحله باید با نگاه از بالا به پایین راهکارها برای رسیدن به آن اهداف طراحی و اجرا شوند و پاسخ های آن گرفته شود و کم کم نظام اقتصادی به نظام اقتصادی مبتنی بر اسلام چیده شود.نکته ای که قابل توجه است این است که راهکارها باید یک وحدت وجودی در راستای هدف سیستم قرار داشته باشند نه اینکه بعضا راهکارها ضد هم عمل کنند و برایند پیکان ها که همان پیشرفت اقتصادی است کوچک یا منفی شود.

 فلسفه اقتصاد مقاومتی باید همان فلسفه اقتصاد اسلامی باشد چرا که مبنای صحیح عقلانی همان مبنای اسلام است. مگر میتوان برای انسانی که مخلوق خداوند متعال است و فطرتی الهی دارد و سوی او بازمیگردد ودرحالی که آخرین برنامه ای که پروردگارش برایش فرستاده، اسلام است، نظام صحیح اقتصادی غیر اسلامی طراحی کرد و او به سعادت دنیوی واخروی برسد؟!

همچنین در حوزه راهکار و ارائه مدل باید به ایرانی بودن مدل توجه کرد چرا که مدلی قرار است پیشنهاد شود که بر روی مردم ایران با ویژگی ها و خصوصیت های خاص جغرافیایی، فرهنگی، سیاسی واجتماعی پیاده سازی شود. باید به روحیات آنها توجه کرد. همین طور به تاریخ ایران. مثلا مردمی که به خاطر وجود ذخایر فراوان نفت و همچنین سابقه استعماری که در این کشور حاکم بوده وسپس نظام اقتصادی دولتی بر پایه اصلی نفت ایجاد شده، به خاطر این عوامل و عوامل دیگری کار مفید کمی طبق آمارهای رسمی دارند، پس باید برای این مردم خاص مدلی خاص ارائه شود.

 

در پایان باید توجه داشته باشیم که  ما هنوز در انتخاب مبنایمان در اقتصاد مشکل داریم اصالت هایی که در اقتصادمان گرفته میشود درست و کامل نیست و با نگاه جهان بینی اسلامی ما تفاوت دارد و این نگاه الهی هنوز در اقتصاد ما چه در دروس دانشگاهی و چه در کوچه و بازار مورد غفلت قرار میگیرد. حتی به اساسی ترین تعاریف اقتصادی که در دانشگاه هایمان تدریس میشود نقدهای جدی وارد است که بحث آن خارج از این مقاله است و در این مقاله نمیگنجد!

 

پس همان طور که مثل روز روشن است ، ما نیاز به جهاد اقتصادی داریم. باید همه دانشگاهیان حوزویان و نخبگان و مسئولان و مردم دست به دست هم داده و با وحدت حماسه اقتصادی را رقم بزنیم...

 

 

محمد امین عالمی ، فارغ التحصیل حوزه علوم اسلامی دانشگاهیان علم وصنعت

 

 


١٥:٠٣ - سه شنبه ٢٠ اسفند ١٣٩٢    /    عدد : ٥١٣٤١    /    تعداد نمایش : ١٨٢٢


برای این خبر نظری ثبت نشده است
نظر شما
نام :
ايميل : 
*نظرات :
متن تصویر را وارد کنید:
 

خروج